Albisteak

Informazio orokor edo generalista ematen duten iturriak, gaurkotasunezkoa.

Hator, mutil, etxera

Gure bilantziko nazionalaren jatorria konplexua da. Antonio eta Juan Kruz De la Fuente anaiek jarri zuten abiapuntua Gabon kantak sortu zituztenean XVIII. mendearen hondarretan. Durangar  Hari@ 2012/02/06 - 00:53:26

Santurtzi lilura-bidez

Victor Goikoetxea (Urretxu, 1965) margolari muralista Hernanin bizi da, bertan du lantokia. Bere muralak ezagunak dira munduan: Titanic-en eskailera edo Donostiako Aquariumaren ateak adibide bi  Hari@ 2012/02/06 - 00:53:26

"Ez dakit Euskal Herrian berde bezainbeste zementu ez ote dagoen"

Elkarrizketa: Jagoba Salvador 2005ean elkartu zirenetik Miren Narbaiza eta Ander Mujika jo eta jo ibili dira ia geratu gabe gitarrak bizkarrean hartuta. Napoka Iriaren lehen lan  Hari@ 2012/02/06 - 00:53:26

Jean Bordaxar: "Argentina eta Uruguaiko historian bidaiatzeko aukera emanen du aurtengo pastoralak"

Kantaria, dantzaria, aktorea eta pastoral egilea da Jean Bordaxar (Arrokiaga, 1950). 1995an bere sorterrian eskaini zen "Agirre presidenta" pastoralaren musika sortu zuen eta iaz Larraineko herritarrek jokatu zuten Telesforo Monzon pertsonaiari buruzko pastoralaren egilea izan zen. Aurten, "Joxe Mendiaga" atzerrian bizitako euskaldunaren bizitza jorratzen duen izen bereko pastorala burutu du. Ainize BUTRON 1995ean "Agirre presidenta" eskaini ondoren, Arrokiagako herritarrek, berriz ere, pastorala lantzeari ekin diote aurten. Uztailaren 19ko eta abuztuaren 5eko hitzorduei begira, Jean Bordaxar beste pertsonaia historiko baten bizitzan barneratu da. Joxe Mendiaga Larregain bertsolari eta idazlea da, izan ere, aurtengo pastoraleko protagonista. 1845eko apirilaren 27an Alduden sortua eta 1937ko irailaren 12an Montevideon hila. Aurten beteko dira, beraz, 75 urte zendu zela. Gai horren bidez, Bordaxarrek Ameriketara joandako euskaldunak aipatu nahi izan ditu. Mendiagak idatzitako kantuen bidez, Argentina eta Uruguaiko historia ezagutzeko aukera izanen da. Hego Amerikari loturiko pertsonaia baten inguruan landu duzu. Zergatik hautu hori? Landu nahi nuen gaiari buruzko ikerketa egiten hasi nintzen. Kantagintzari esker Ipar Amerika ezagutzen nuen. Ipar Amerikara, AEBetara eta Quebecera deserriratu zirenen inguruan aztertzen hasi nintzen, baina pastoral batean emateko ez nuen pertsonaia berezirik aurkitzen. Beraz, nire ikerketa urrunago eraman behar izan dut, hau da, Hego Amerikaraino. Joxe Mendiaga bertsolariaren kantuetan gauza asko zegoela ikusi nuen. Horrekin, Piarres Xarriton euskaltzainaren ikustera joan nintzen, 1992.urtean Mendiagaren idazlanak liburu batean bildu eta argitaratu baitzituen. Liburu hori izan nuen abiapuntu, eta horrekin Argentina eta Uruguaiko historia aztertu dut. Pastoralak, beraz, Argentinako eta Uruguaiko historia ditu ardatz? Mendiagak idatzitako kantuetan aipatzen diren gai eta gertakariak agertzen dira. Telesforo Monzonen pastoralean bezala, gertakari historikoetan bermatu naiz idazteko. Argentina eta Uruguaiko historian bidaiatzeko aukera ematen du pastoral horrek. Euskaldunek Hego Amerikan ez dituzte beti gauza onak egin... Ez dut alde ezkorra sobera erakusten. Turketak agertzen direlarik euskaldunek zuten fama aipatzen dute, bai, baina besterik ez. Indianoen aurka izan den gerla bat aipagai da pastoralean, baina, ez dut euskaldunek izan duten parte hartzea azaltzen. Badira giltzak, eta bakoitzak erakusten du zer gertatu zen momentu horretan. Ez dut dena kontatu ahal izan. Zein da Mendiagaren rola? Bertsolaria zen eta olerkiak idatzi zituen ere. Garai horretan izandako gertakarien berriketari gisa agertzen dut. Bere bizitzako urteak pasatzen doazen bezala Argentina eta Uruguaiko historiaren gertakariak azaltzen dira. Bertso zinez luzeak ziren, eta horietariko batzuk hartu ditut, bost edo sei, eta testuan ezarri ditut. Noiz hasi zinen pastorala idazteko ikerketa lanak egiten? Duela bi urte eskatu zidaten idazteko. Oso denbora gutxian idatzi behar izan dut. Ikerketa sei hilabetean egin dut, eta, beste lau hilabete eman ditut idazteko. Beste pastoral batzuetarako gai batzuk bururatu zaizkit ere ikerketa hori eramatean. Hego Amerikatik bada beste zer lantzeko gai bezala. Zuberoako herri batean pastorala prestatzen delarik, kanpora bizitzera joan diren gehienak herriratzen dira gertakarian parte hartzeko. Zu egilea zara, baina beste era bateko parte hartzea izango al duzu proiektuan? Aktore gisa ere hartuko dut parte. Agian, nire azken pastorala izango da aktore gisa. Arrokiagan duela hamazazpi urte idatzi zen azkeneko pastorala, "Agirre presidenta" hain zuzen ere; beraz, ez dut beharbada beste pastoral batean parte hartzeko aukerarik izango. Hasiak gara elkartzen, eta, orotara, 86 herritarrek parte hartzen dute proiektu honetan.  Kazeta.info 2012/02/05 - 22:17:03

Uztaritzeko Hitz Open gaztetxea egoera korapilotsuan

Duela sei urte abiatu zen Uztaritzeko Hitz Open gaztetxea tokiz aldatzeko desmartxa. Geroztik, ikastolako egoitza zaharra izan da bere etxea. Herriko Etxeak hitza eman zuen iragan udaran gazteen esku ezarriko zuela geltokiaren lokala. Izan ere momentukotz ez da halakorik gertatu. Azken berrien arabera, gaztetxea beste elkarte batekin lokala partekatzeko eskaintza egin du Herriko Etxeak. Aldiz, gaztetxeko kideek berriki jakin dutenez, otsailaren 1-tik goiti beste elkarte batek erabili ahalko du lokala. "Herriko Etxeak ez gaitu abisatu eta informazioa bazterretik jakin dugu" zehaztu dio KAZETA.INFOri Hitz Openeko Ainara Davril kideak. Duela bi aste, Herriko Etxearen bilkura batean gaztetxearen gaia aipatu zen, baina Hitz Openeko kiderik gabe. Hori salatzeko, 20 bat gazte bileran azaldu ziren eztabaidan parte hartu nahi zutela azpimarratzeko. Horren harira gaztetxeko bost kide Herriko Etxearen ordezkariekin bildu ziren, joan de ortzegunean. Bitartean, 50 bat gaztek gaztetxearen eintzinean elkarretaratea egin zuten. Dominique Lesbats auzapezak gazteei esplikatu zien egoitza berria beste elkarte batekin partekatu beharko zutela. Gaztetxeko kideak ez dira kontra, baina azaldu dutenez, konplikatua izanen da bi jarduera lokal berean ematea. "Adibidez, larunbata arrats batez kontzertu edo gaualdi bat antolatu nahi badugu, egoitza arratsalde osoan guttienez okupatu beharko dugu eta ondorioz partekatzea zaila izanen da" argitu du Ainara Davrilek. Bilkurak bi orenez luzatu bazen ere, horiek eta beste zalantzak ez ziren guztiz argitu. Segurtaturik da gaztetxeko kideak ez direla kanporatuak izanen eta egoitza berri bat ukanen dutela. Alta, kudaketaren kari gauzak argitzeko xede hilaren 16an beste bilkura bat finkaturik da. Adostasunak lortzeko premia bada. Gaztetxeak otsailaren 17an antolatua du bere hurrengo gaualdia, Hartzaro festibala kari. Momotxorroak taldearen kontzertua izanen da. Egun gutti gelditzen badira ere, oraindik ez da errana non egiten den kotzertua behin-behineko egoitzan edo lokal berrian.  Kazeta.info 2012/02/05 - 22:17:03

Hilkutxa hutsak

 Hari@ 2012/02/04 - 12:23:04

Nafarroako euskarazko hedabideak: Lehen estu, orain itolarrian

Esan Erran irratia mutu geratu da, langilea ordaintzeko dirurik ez dutelako. Nafarroako hedabideek urteak daramatzate alanbrean ekilibrioak egiten. 2012. urtea, hedabide batzuentzat behintzat, bereziki gogorra  Hari@ 2012/02/04 - 12:23:04

Ipar Koreari buruzko dokumentalik onena?

Pyongyang . Guy Delisle. Astiberri (2007, 3. edizioa). 176 orrialde, zuri-beltzean.  Hari@ 2012/02/04 - 12:23:04

Aeronautika: Hegan clusterra berriro hegaldatu da

Euskal sektore aeronautikoa Hegan Aeronautika eta Espazio Clusterreko kide diren 37 elkartek osatzen dute, eta nagusiki EAEn biltzen da. Sektorea berriro hegaldatu da eta geldialdia  Hari@ 2012/02/04 - 12:23:04

Carrero Blanco eta bonba atomikoa

 Hari@ 2012/02/04 - 12:23:04

Eskozia: zer utzi zer hartu

MARGARETH-EK jangelako atea zabaldu zigunean hunkitu ere egin ginen euskaldun ikasle koadrila, Edinburgheko adineko emakume haren fineziaz: otordu ederraz gain, Eskoziako banderak eta ikurrina txiki  Hari@ 2012/02/04 - 12:23:04

Noiz erasoko dion Israelek Irani? Duela bi urte

Zuzeneko erasorik ez da gertatu oraino, azken urteotan behin eta berriro iragarritakoa gezurtatuz. Aldiz, AEBak eta Israel gerra sekretuan ari dira Iranen kontra, uranioa aberasteko  Hari@ 2012/02/04 - 12:23:04

"Nortasunak darama artera"

Elkarrizketa: Sustrai Colina Hara, publikoari bizkarra emanda bizi den bat! Ez dakit nola ez zaidan bizkarrean begi bat atera. Ikusi gabe gehiago sentitzen delako, agian. Txalo bakoitzaren  Hari@ 2012/02/04 - 12:23:04

"Hemen harremanak askotan artalde moduan bideratzen dira, otsoaren beldur-edo"

Elkarrizketa: Reyes Ilintxeta Saxoaren soinuak sortzen duen gau giro bildu horretan, hara non, ezustean, atmosfera gurutzatzen duen fandango, biribilketa, jota edo Sanferminetako doinu baten arrastoa antzematen  Hari@ 2012/02/04 - 12:23:04

Munstroa

Gaizkileak mundu guztiak alde egin arte itxaron zuen bere ezkutalekutik atera eta bere krimena gauzatzeko. Familia oneko semea zen, baina desohoreak izena isilarazi du. Antza  Hari@ 2012/02/04 - 12:23:04

Patrice Dumora: "Haurrekin lanean aritzea esperientzia gogorra bezain aberasgarria izan da"

Patrice Dumora Watson musikaria Akizen sortu zen 1956. urtean. "Pierre, Pierrot eta Watson" taldean aritu zen lehenik eta ondoren zortzi urtez Gazteok taldean. 1993an Akelarren talde mitikoan sartu zen. 2008an bakarkako lehen diska argitaratu zuen, "Patrice Dumora, Watson". Oraingoan oso proiektu berezian parte hartu du. Integrazio Batzordearen laguntzari esker Seaskako ikastoletan eskolatuak dauden ahalmen urriko haurrek eta beraien anai-arrebek diska bat egin dute. Haurrak laguntzen Manu, Watson eta Zebda taldeko Mouss eta Hakim musikariak aritu dira. Larunbatean diskaren aurkezpena eta kontzertu txiki bat eskeini dute haur eta musikariek Baionako Kalostrape ostatuan. Idoia ERASO | BAIONA Zergatik hartu duzu parte diska honetan? Beharrezkoa delako laguntzea, aldi berean lagunak ditut bertan eta Integrazio Batzordearen laguntza jasotzen duten haurrak ezagutzen ditut. Beharrak eta laguntasunak eraman nau diska honetan parte hartzera. Nolakoa izan da haurrekin egindako lana? Grabaketa egin dugu, baina hori baino lehen dena prestatzeko lan handia izan dugu, eta oso aberatsa izan da. Niretzat oso esperientzia ona izan da, eta haurrentzat ere bai. Batzuetan zaila zen, arreta handiz ez baitzuten lan egiten, zaila da batzuekin, baina zoragarria ere. Nik bizi izan dut esperientzia oso gogor eta aberasgarria aldi berean, gainera zerbait berria egiteko aukera izan da. Konturatu naiz gurasoen partetik lan handi-handia egin dela. Larunbateko kontzertua prestatzeko egin dutenaz gain gurasoak beti prest ziren eta hor zeuden lan saioak egiteko, eta beti giro onean, kantu eta irri. Zein izan da musikariek egin duzuen lana? Abesti askoren artean aukeratu behar izan genuen, eta hiru hartu ditugu. Nire partea haurrak grabaketarako prestatzea izan da, oinarrizko arregloak egitea. Esaten nien nola moldatzen den kopla errepika, doinu aldaketa, eta haurrekin kantatzetu dugu behin eta berriz, haiek ohitura hartu arte. Gero Manuk bere eskusoinuarekin eta, Mouss eta Hakim kitarrajoleek musika aportazioak egin zituzten. Zebdako kideek Okzitaniako Tolosan lan handia egin zuten baita. Zer izango da diska berrian entzungai? Hiru kantu "herrikoi" izango dira, eta batez ere bere helburua izan zen umeen gustokoa izatea. Hortaz ez dira guztiz herrikoiak, baina hemen ezagunak direnak eta musika erakargarria daukatenak. Egin ditutu, "Aitatxiren autoa" Michel Labeguerierena, "Agure zaharra" Lluis Llachena, baina euskaratua eta gero "Ez goaz lanera", zerbait irringarria. Azken kantu hau egiteko segidan izan ziren ados, oso alaia denez oso ondo pasatu zuten. Zein da diskoaren helburua? Integrazio Batzordekoek errango zuten nik baino hobeto, baina diru mailan egoera larrian daudenez lehen helburua dirua biltzea da, eta haien lana ezagutaraztea ere. Umeentzako esperientzia polit bat izan da, umeak oso pozik izan ziren. Hiru urte pasa dira zure azken lana argitaratu zenuenetik, zertan ari zara orain? Hilaren 17an kontzertu tipia emango dut AEKko lokalean Baionan, kitarraz lagundurik. Buruan dauzkat kantu batzuk. Nahiko nuke zerbait egin, baina denbora falta dut. Posible izango banu mendian ibiltzea bakar-bakarrik kitarrarekin eta bakarrik nire musika buruan, baina ezinezkoa da momentuan.  Kazeta.info 2012/02/04 - 11:39:07

ALDUNDIAK ARRANTZARAKO ELKARTE LAGUNTZAILEAREN FIGURA SORTU DU

Nekazaritza Sailak foru dekretu bat onartu du, arrantza elkarte guztiak Bizkaiko Foru Aldundiarekin lankidetzan aritzeko. Helburuetako bat da Bizkaiko arrain-baliabideak babestu, zaindu, sustatu eta aprobetxatzeko elkarrekin batera lan egitea.  Bizkaia.net 2012/02/04 - 11:19:07

Le Maire ministroa Itsas Lizeoa bisitatu eta arrantzaleen ordezkariekin elkartu da Ziburun

Laborantza eta Arrantza ministroak etxea du Senperen eta maiz etortzen da Euskal Herrira. Gaur Ziburura etorri da bisitan eta horregatik goizetik ez ohiko CRS hedatzea zen Zokoan. Bruno Le Maire auzoan kokatzen den Itsas Lizeoan izan da, "arrantza, laborantza bezala, geroa duen jarduera dela baieztatzeko gogoz". Eguerdian, ardi esne ekoizleak, lehenik, eta ondoren ELBko laborariak ministroaren kolaboratzaileekin elkartu dira sektoreak pairatzen duen krisiaz mintzateko. Bestalde, bere iritzia eman du AHTren egitasmoari buruz. Gaurko bisitan anfitrio lanetan aritu den Michele Alliot-Marie ministro ohiaren ildoa segituz, AHTren abantailak kolokan jarri eta egungo trenbideak arramoldatzearen alde azaldu da Le Maire. Maite UBIRIA / ZIBURU Bruno Le Mairek Itsas Lizeoan ematen diren formakuntzak hurbiletik ezagutzeko parada ukan du. Ikastetxeko arduradunek gero eta ikasle kopuru handiago duen egoitza erakutsi diote ministroari. Honen esanetan, matrikulazio inportanta horrek ageria uzten du "arrantza gero duen jarduera dela". Serge Larzabal , Larzabal Arrantza Batzordeko buruak bisitan hartu du parte. Ministroarekin ezadostasun handirik ez dutela arrantzaleek nabarmendu du. Are, arrantza kuotak direla-eta iazko abenduan izenpetu hitzarmen berriarekin kontent azaldu da. Izan ere Larzabalen esanetan, "administrazio desmartxak arindu beharko lirateke sektoreak aitzina egin dezan". Hain zuzen ere Lapurdiko arrantzaleek plantan ezarri nahi duten sasoineko aktibitate bati buruz mintzo da Larzabal kazetarien aitzinean. Grezian edo Italian bezala, arrantza maite duten jendeei begira itsas ateraldiak antolatzeko nahikeria agertu dute hainbat arrantzalek. Izan ere, "segurtasun arauak zorrotzegiak dira", omen, eta itsasontzietan moldaketa oso karioak behar dituzte egin arrantzaleek "aktibitate osagarri hori egiteko" . Arrantza turismoa eta akuikultura Ministroak "administrazio zama" arintzeko engaiamendua hartu du," frantzia mailan aitzindaria izanen den arrantza turistikoa Euskal Herrian garatzeko bidean". Hortaz gain, sektorear ibegira zonbait helburu orokor aipatu ditu ministroak. Estatu frantsesean kontsumitzen den arrainaren %80a atzerritik datorrela erranez, arrain-haztegiak garatzearen alde azaldu da Le Maire. Izan ere, jasangarritasun aldetik zalantza aski direla aitortu du ministroak. Akuikultura arrain kopurua handitzeko modua izan daiteke, baina zonbair ikerketeek diotenez "itsasoko bizia agortzetzeko faktorea ere bada". Besteak beste arrainak elikatzeko sistemari buruz hobekuntzak behar direla eman onartu du ministroak. Zientzialarien esanetan, akuikulturaren hedapenak ekosistema osasuntsuak beharko ditu, bai kostaldeetakoak, bai ur gezakoak. Beraz, ingurugiroarekiko industriak duen jokabidea aldatu arte nekez ahalko da akuikultura bere ahalmen osoan garatu.( Xehetasun gehiago akuikulturaren gaiari buruz hemen ). Le Maireren laguntzaileek laborariak errezibitu dituzte Laborantza alorrean, ardi esne ekoizleak eta industria arteko desadostasunen berri baduela azaldu du Le Mairek. Egungo liskarrak gainditzeko lan egiteko prest azaldu da. CPLBko ordezkariak ez ditu zuzenki entzun ministroak. Izan ere, bere kolaboratzaileekin elkartu dira esne ekoizleak. Gisa bera, ELB sindikatuo kideek bilera egin dute ministroaren ordezkariekin. Ziburun pasatu diren bilera horietan sektoreak pairatzen duen krisia eta tokiko laborantzaren alde egiten duten apostua baieztatu dute ekoizleek.  Kazeta.info 2012/02/03 - 16:32:06

Luhusoko Harri Xuri kultur gelaren egitarau hurbila

Luhusoko Harri Xuri kultur gelako datozen bi emanaldiek zirkoa ukanen dute gai nagusitzat. Lehenean, otsailaren 4an larunbatez, Bord de Piste konpainiaren antzeztutako zirko "Est-ce que tu m'aimes ?" ( Maite al nauzu? ) ikuskizuna proposatuko da 17:00 eta bigarrenean, otsailaren 17an ortziralez 20:30tan Dr Troll -ek magia emanaldi bat eskainiko du. Larunbat huntan 17:00tan, Poiteau-Charantes eskualdeko Bord de Piste konpainiak antzerkia eta zirkoa uztartzen dituen "Est-ce que tu m'aimes ?" sorkuntza emanen du. Ikuskizunak amodioa ukanen du haritzat. Izan dadin ama baten maitasuna, grinazko amodioa, heterosexuala, homosexuala, haurren artekoa ( ... ), amodioa beti zalantzan ezarria da. Bi aste berantago, otsailaren 17an ortziralez 20:30tan magiak du jendea liluratuko Dr Troll -en emanaldiaren bitartez. Dr Troll izengoititzat duen Baptiste Arnaud-ek karten magiari buruzko hitzaldi historiko absurdoa proposatzen digu. Prehistoriatik geroa arte, erdi aroa eta filosofoen ekarmenak ahantzi gabe goraipatuak izanen dira. Karten izaera garai batetik bestera aldatuko da, prehistorian egurrezko taula haundiak ziren, iraultza industrialaren garaian lantegietako karta ttipiak... ( Harri Xuriren webgunea: www.harrixuri.blogspot.com )  Kazeta.info 2012/02/03 - 16:32:06

ALDUNDIAK 110 MILIOI EUROKO MAILEGUA SINATU DU EUROPAKO INBERTSIO BANKUAREKIN, BILBORAKO SARBIDEAK FINANTZATZEKO

Eragiketa hori 110 milioi eurokoa da, 25 urteko eperako, % 3,755eko interes-tasa finkoarekin, eta, egungo egoera ekonomikoan, laguntza eta babes handia da Bizkaiko Foru Aldundiaren jardunarentzat, eta jardun horrekiko konfiantza erakusten du.  Bizkaia.net 2012/02/03 - 14:06:03