Markos Zapiain
Mitotik puskailetara (Gandiagarekin 4)
2010/03/11 - 15:03:02
Unibertsoa inoiz ez da zu izan gabekoa izango (Gandiagarekin 2)
2010/03/11 - 15:03:02
Azken egunak Gandiagarekin
2010/03/08 - 15:52:03
Intzestua: halabeharra ala zoria?
2010/03/05 - 16:47:09
Obama Antikristo
2010/02/22 - 14:01:03
Elefantearen kakapean
2010/02/20 - 14:39:01
Sei belaunaldi aldi berean
Kolonbian, Karibeko Santa Martan, orain jaio den neska bati esker, Marianari esker, sendi bereko sei belaunaldi bizi dira aldi berean. Marianaren amak 16 urte ditu, amonak 38, birramonak 60, herenamonak 77 eta laurdenamonak azkenik 95. Sei belaunaldi. Demagun gurean hogeita hamar urte dela aurreneko umea izateko batez besteko adina. Aldi bereko sei belaunaldi bagenitu, laurdenamona lehenbiziko karlistada baino lehen zatekeen jaioa. Gure gazteei esan txikia zinenean ez zenutela ontzi garbigailurik etxean eta harrigarria zaie, edo ez dute ulertzen. Hemeretzigarren mendeko hogeita hamargarren urtean Euskal Herriko etxeetan ez zen ispilurik. Hil berria zen Hegel eta hamalau urte falta zitzaizkon Nietzscheri jaiotzeko. Gaur aspaldi galdutako eremu zabaletan bizi-bizi zebilen euskara, artean ez zizkiguten foruak kendu. Ez autoa baizik astoa zebilen nagusi gure karriketan. Orain dela sei belaunaldi baserriak eta arrantzak itzelezko garrantzia zuten, gure herrietan ia ez zebilen beltzik edo hegoamerikarrik, hain gutxi txinatarrik. Gaur egungoaren erdia zen bizi esperantza, baina ez zegoen fibromialgiarik ez Alzheimerrik; ezta Eurovision ere. Sarkozyk eta Rosa Diezek oraindik ez zuten eskuratua Bakearen Nobel 2010/02/13 - 22:33:07
Papin ahizpen hilketa izugarria
2010/02/09 - 17:45:02
Ahaztea garaile
Joan den astean Jose Angel Meaurio lankidea fisioterapeutarengana joan zen, Iker Alonso ikasle ohiarengana, minberatua baitzuen bizkarra. Ikerrek sakonki aztertu eta galdetu zion ea mindutako tokian kolperen bat hartu ote zuen aspaldi. Bai, orain dela hogeita hamabost urte, Busturi inguruan, leizezulo batean. Arroka batetik erori nintzen. Ikerren diagnostikoa: kolpe haren ondorio duzu oinaze hau, hainbeste urte igaro diren arren. Azalari buruz ere esaten da oroimena duela, pikorta, ebaki eta zauri bakoitzaren gomuta gordetzen duela, jasotako eguzki izpi bakoitzarena. Eta arimak? Itxuraz behinik behin, gertatu zaizkigunetatik gehienak ahaztu egiten ditugu. Aditu batzuek aitzitik uste dute gure arimak den-dena gordetzen duela, ezkutuko zokondoetan bada ere, ordenagailuetako caché horien antzekoetan. Freudek, euskaratu berri den Egonezina kulturan liburuan, Erromarekin alderatzen du giza arima: oso garai desberdinetako aztarna eta hondakinak dauzkagu aldi berean, eta etxe berriak eraikitzeko ez ditugu antzinakoak zertan suntsitu eta desagerrarazi. Arkeologo eta psikologo onek badakite estalia, garrantzitsua bada, desehorzten. Romain Rollanden ustez, erlijio guztien sustraia sentimendu ozeanikoa da, zure burua unibertsoarekin bat eginik sentitzea, ura uretan legez, zorion goxo bat. Funtsezko sentimendu hori gero erlijio bakoitzak bere mitologia eta irudigintza desberdinaren bitartez interpretatuko luke. Zein da ordea sentimendu ozeanikoaren sustraia? Umekiak amaren sabelean, edota titi umeak jaio ondoko hilabeteetan, ez du bere eta amaren artean bereizten, bere eta munduaren artean. Bat eginik bizi da amarekin, ez daki bera banandua dela, aparteko batasun bat. Hori pixkanaka ikasiko du, titia etor dakion garrasi egin beharra duela ohartzen delarik, edo oinaze batzuk bere barruko organoetatik datozkiola. Ordutik aurrera bere buruaren kontzientzia hartuko du, heldutasunera abiatuko da, bakardade metafisikoaren kontzientziara: bakarrik jaio ginen, bakarrik hilko gara, bakarrik amets egiten dugu, bakarrik pairatzen dugu bizkarreko mina. Sentimendu ozeanikoa nire eta amaren arteko bereizketarik sentitzen ez nuen garaira itzultzea litzateke, erregresio bat amaren sabelera edo Romulo eta Remorekin batera otsemearen errapetik zintzilikatzera. Meauriok, etengabe dagoen arren sentimendu ozeanikoan murgildurik, ezin du bizkarreko oinazea ahaztu. Oraindik orain hurbileko bat Alzheimerrak jota hil zaigu; amaieran jan ere ezin zuen egin: janaria ahotik sartzen bazenion ere eztarriak ahaztua baitzuen irensteko mekanismoa. 2010/02/09 - 11:49:07
Emakume-gozamena
2010/02/09 - 11:49:07
