Izarren Hautsa: zientzia eta beste

Inaki Irazabalbeitia

Alan Turing

Alan Turingen izena urrezko letraz idatzita dago informatikoaren historian. Zientzia horren gurasoetako bat izan zen. Bart harri eta zur gelditu nintzen leitzean 1954ean bere buruaz beste egin zuela homosexual izateagatik 1952 kondenatu egin zutelako. Ez zen gertakari hori herri atzeratu eta ilun batean gertatu, demokraziaren eta tolerantziaren eredu den Britainia Handian baizik. Homosexualitatea jazartzea ez da musulman fanatiko batzuen edo Fracoren diktadura ultrakatolikoaren kontu soila. Britainia Handian 1967an utzi zioten homosexualitatea jazartzeari, duela lau hamarkada soilik, 68ko maiatzaren atarian, Beatles en gailurean eta miniak, autoa zein gona, esportatzen ari zirenean. Atzo alegia. Sarritan urrun bizitzen eta sentitzen ditugu ideien, erlijioaren edo sexu-jarreraren inguruan munduan zehar gertatzen diren izugarrikeriekin. Gurean aspaldiko kontuak direla pentsatzen dugu. Ez dira horren aspaldiko, ordea. Memoriak makur jotzen digu horrelakoetan. Izan ere, egun normaltzat jotzen ditugun jarrera sozial asko bartekoak dira gure artean eta baita mendebaldeko gizarte aurreratuenetan ere. Berrogeita hamar urteren bueltan dituen irakurleak ahalegin handirik gabe dozena batetik gora esan ahal ditu. Zuena da hitza!  2008/04/27 - 21:48:06

Horrela ez!

Gatazkak purrustadaren bat botaraziko didala lantzean behin esaten dut aldameneko zutabetxoan. Nahi baina gehiagotan jazotzen ari da. Azkeneko idatzia gatazkaz izan zen. Honek ere iturri horretatik edango du. Nonbait hustu behar ditut erraiak eta! Zizurkilgo udalak gaur hartutako erabakiak aztoratu nau, hots, herriko bi plazei izena aldatzea. Entenditzekoa da Gerestari plaza izena kentzea, logika baten barruan sartzen da, alegia, gatazkaren aktore/ejekutore izan omen den heinean. Mina eragitea baztertu beharraz ohartu behar gara gatazkatik irteten hasteko. Etsenplurako, gerok ez genuke onartuko Rodriguez Galindoren jaioterrian, Granadan hain justu, plaza batek bere izena izatea (bidebatez, Galindoren biografia aurkitu dut web gune oso berezi batean). Joxe Arregiren kasua beste bat da, bai hil zuten garaiagatik baita hil zuten moduarengatik ere. Joxe gatazkaren biktima da, biktima gaur, batzuetan hain zabar, usatzen den zentzu horretan. Ez dut Joxeren kasuan Zizurkilgo udalaren jarrera ulertzen; alferrikako mina eragin dutela uste dut. Niri behintzat mina eragin didate. Amaitzeko, ez da ametitzekoa ere udalkideak meatxatzea.  2008/04/15 - 02:51:09

Egunkaria

Andoainen, Martin Ugalde Kultur Parkean, izan naiz goizean, anitz koloretako ehunka jenderekin Euskaldunon Egunkaria ren itxiera gogoratuz. Ekitaldi xumea izan da; ez horratik sentimendurik gabea; sentimenduz mukuru aldiz. 2003eko otsailaren 20 beltz eta triste haren ordutik (eta halakoa zen eguraldia ere oker ez banago), urtez urte bete dugu Martin Ugalden biltzearen errituala. Ez dut datorren urtean itzuli nahi. Ez dut errituala errepikatu gura. Egoera honekin guztiarekin bukatu nahi dut. Epaiketa ba omen dator. Hodei beltzak horizontean ekaitzaren seinale, Egunkaria ko gure lagunak eraman nahi dituen enbata zelatan. Eguzkiak joko al du eta hodei beltzak sakabanatuko? Atzen hilabeteetako aurrekariei so eginez gero, nahikoa indar ez duela izango dirudi. Elkar hartzea ezinbestekoa dugu datorrenari aurre egin eta gelditzen saiatzeko. Gaur Parkean ikusitakoari erreparatuz gero, elkarlanaren hazia ereinda dago. Zain dezagun artez elkarlanaren zurtoina, buru oparoak eman ditzan eta barrabas belarrak edo laharrak ito ez dezaten.  2008/02/20 - 23:04:28

Innobasque

 2008/02/05 - 04:07:47

Pobreen ordenadorea

Gaur ikusi dut Nicholas Negropontek bultzaturiko ordenadoreetako bat. Pobreen ordenadorea. Lankide batek ekarri du bulegora eta jostailuzkoa dirudien ordenadorea, Aitor Ikastolan izenekoaren itxura baitu kanpotik begira, tresna benetan ahaltsua dela erakutsi du.Txikia da kanpotik, kolore berde esmeraldakoa ikusi duguna, plastikotsua eta sendo oratzeko heldulekua du alde batean. Jostailua dirudi bene-benetan. One Laptop Per Child izeneko ekimenaren baitan garapen bidean dauden herrietan alfabetatze informatikoa bultzatzeko sortuak dira. Merkeak, sendoak eta energia elektrikoaren menpekotasunik ez. Ordenadoreak normalean usatzen ditugun funtzio guztiak ditu: testu-prozesadorea, posta-kudeatzeko programa, nabigatzailea, etab. Software librea baliatzen du. Wifi bidezko konexioa du eta energia elektrikoa ez dagoen tokitan erabili ahal izateko, karelez kanpoko motorrak abiatzeko modukoen soka bati eraginez kargatzen da bateria. Gure lankideak Internet bidez erosi du ordenadorea AEBetan urtearekin amaitu den ekimen filantropiko baten baitan. Bat eraman eta bi ordaindu! Herrialde garatuko bateko erosleak bi ordendadoreren kostua ordaindu du, baina etxean bakarra jaso du, bigarrena gaparen bidean dagoen herri bateko ume bati eman baitiote. Gure lagunak 280 euro ordaindu ditu. Bere umeek erabiliko omen dute ordenadorean ibiltzen ikasteko. Kasu, gure lagunaren ordenadoreak ez du bateria kargatzeko soka-sistemarik, lehen munduan energia elektrikoa nonahi eskura dugula suposatzen delako.  2008/01/15 - 23:40:19

Demokratak eta Mac

AEBetako Kaliforniako Aliso Viejo herrian egoitza duen Net Applications enpresaren jardueren artean ordenadoreetako sistema eragileen merkatu-kuota aztertzea dago. Hilean behin horren datuak argitaratzen ditu. Esan nahi baita, enpresa horrek Internetera konektatutako ordenadoreen artean zenbat Windows , Mac edo Linux dagoen kontatzen du. Joan den azaroko kontaketak datu adierazgarri bat eta bitxikeria bat erakutsi ditu. Mac ordenadoreen merkatu-kuota gorantz doa. Internetera konektatutako ordenadoreen % 6,8 Mac izan dira azaroan, Net Applications delakoak inoiz neurtu duen portzentajerik handiena. Sobra ere, suspertzen ari da, ipod aren eta iphone ren ondorioz hain segur. Net Applications enpresak bere azterketa-sistema hobetu egin du eta ondorioz, azterketa sakonagoak egin ditzake, adibidez, erabilera-datuak kontinenteen, estatuen eta eskualdeen arabera ematea. Hori horrela, AEBtako azterketa egin dutenean ondorio oso bitxi batera iritsi dira: Mac en erabilera-tasa handienak dituzten estatuek eta normalean demokratei botoa ematen dieten estatuek ia-ia bat datoz. Adibidez, Kaliforniak demokratei ematen die eskuarki botoa eta bertan Mac en erabilera % 16ra iristen da. Demokratek Mac nahiago? Politikoki ezkerrerago egoteak Mac usatzera bultzatzen al du? Mac ek progresismoa eta Windows ek kontserbadurismoa ordezkatzen al dute? Hori esatea lar da. Datu bakar batek ezin du teoria bat egin. Beste ikuspegi batetik begiratuta esan daitekeelako, Mac ak Windows ak baino garestiagoak (itxuraz garestiagoak prestazioei erreparatzen bazaie) izan direnez, Mac dirudunen ordenadorea dela edo, estetikoki landuagoak direnez, snoben ordenadorea. Baiets daitekeen gauza bakarra da, nik uste, maczaleak korrontearen kontra aritzeari muzin egiten ez diotenekin identifika daitezkeela; horixe besterik ez baitute egin atzen 15-20 urteotan. Maczale batek dio!  2007/12/08 - 23:15:17

18/98

 2007/12/01 - 01:47:06

Fusioa hizpide (Izarren Hautsa, 2002-03-14)

 2007/11/10 - 14:28:09

Nobela eta beste

 2007/10/11 - 01:35:20

Andaluces de Jaén

 2007/07/11 - 00:44:03